Pijnackerse illustrator Ben Horsthuis in zomerserie van RD

Twintig jaar na zijn dood is er ineens aandacht voor de Pijnackerse illustrator Ben Horsthuis, die dit jaar 100 jaar oud zou zijn geworden. Het Reformatorisch Dagblad publiceerde maandag in de zomerserie ‘Was getekend’ (een vierdelige serie over illustratoren) een boeiend verhaal over de tekenaar die meer dan 1200 boeken illustreerde, vooral met bijbelse verhalen, en die ook prachtige schoolplaten schilderde. Via veilinghuizen en antiquariaten worden ze zo nu en dan nog aangeboden.

Horsthuis, geboren in 1918 in het Twentse Oud Ootmarsum, woonde een groot deel van zijn leven aan de Kerkweg in Pijnacker. Hij overleed daar op 27 maart 1998 terwijl hij aan het werk was, volgens het artikel in het Reformatorisch Dagblad met het potlood in zijn hand.

De illustrator tekende en schilderde al op heel jonge leeftijd, en daar is hij gedurende zijn hele leven niet mee opgehouden. Het RD beschrijft hoe hij in 1932 op de kweekschool terecht kwam, maar nooit onderwijzer werd. Vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog kreeg hij via een oom een baan als ambtenaar in Pijnacker, waar hij tijdens de oorlog betrokken raakte bij het verzet. Uiteindelijk moest hij vanwege zijn verzetswerk onderduiken. Later zou hij voor zijn verzet tegen de Duitse bezetters het verzetsherdenkingskruis ontvangen.

Een mooie ets van Horsthuis van de Dorpskerk in Pijnacker, de Scheve Toren.

Iedereen kende hem

Erik Bevaart, voorzitter en mede-oprichter van de stichting Cultuur Support Pijnacker-Nootdorp en een neef van Horsthuis, zegt dat iedereen van minstens 50 jaar oud in Pijnacker Horsthuis wel heeft gekend. Het Reformatorisch Dagblad kwam tijdens de research voor de zomerserie onder meer bij hem terecht om alles over de Pijnackerse illustrator te weten te komen.

Bevaart kon de verslaggevers boeiende dingen vertellen. Niet alleen over het beeldende werk van van zijn oom, maar ook over diens voorliefde voor voetbal. Horsthuis, van huis uit katholiek, speelde na de oorlog bij de katholieke vereniging Oliveo. Daar moest hij echter weg toen hij omgang kreeg met een protestants meisje.

En zo zou het gebeuren dat hij, als katholieke jongen, ging voetballen bij de protestantse vereniging DSVP die in 1948 werd opgericht. “Hij werd de eerste doelpuntenmaker bij DSVP”, zegt Erik Bevaart.

Bijbelse voorstellingen

Ben Horsthuis had tot aan zijn dood twintig jaar geleden een grote productie. Hij maakte veel illustraties, voor het Reformatorisch Dagblad maar ook voor andere kranten, tijdschriften, boekenuitgevers en tal van andere opdrachtgevers. Hij maakte veel stripverhalen, zondagsschoolplaatjes en ook veel Bijbelse voorstellingen. 

An Kentie, die lange tijd als pleegdochter bij Horsthuis in huis woonde, zegt in het Reformatorisch Dagblad:  “Iedereen was welkom aan de Kerkweg, er stond altijd een borreltje op tafel en er werd veel gelachen. Voor zichzelf leefde Ben sober en eenvoudig. Hij had niet veel nodig, gaf ook weinig uit. Hij zei vaak: ik ben zo blij met alles wat ik niet heb.”

Hier is het volledige verhaal in het RD te vinden

Horsthuis schilderde tientallen schitterende schoolplaten met Bijbelse voorstellingen. Liefhebbers hebben er nog steeds aardig wat geld voor over.

Ben Horsthuis illustreerde honderden boeken en maakte ook veel boekomslagen.

Horsthuis maakte ook dit soort surrealistische/magisch realistische werken, maar volgens Erik Bevaart zijn die onbekend gebleven.

  1. Prachtig. Ik kwam Ben vandaag weer op het spoor, toen ik vandaag in De Volkskrant las dat ene Frans Horsthuis, ook uit de Achterhoek, was overleden. Ik wilde eigenlijk weten of hij familie was van Ben. Daar ben ik dan wel niet achter gekomen, maar heb wel via Google weer eens zijn mooie tekeningen kunnen bewonderen. Leuk dat er het afgelopen jaar weer aandacht aan hem werd geschonken. Een woord van dank past hier zeker aan mijn vroegere buurjongen Erik Bevaart!

    Met vriendelijke groeten,
    Peet Fermont (nu woonachtig in Hulst)

  2. Zelf ben ik ook in het bezit van die ets van de scheve toren, ondertekent door Ben Horsthuis.
    Kunt mij misschien vertellen hoeveel afdrukken er van bestaan
    Vriendelijke Groeten,
    Yolanda

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *